in ,

Γράφει η Ειρήνη Παναγοπούλου, Κλινική Ψυχολόγος MSc. – Ψυχοθεραπεύτρια

Τι είναι η Ανδρική Διαταραχή Υποτονικής Σεξουαλικής Επιθυμίας;

– Επίμονη ή παροδική ανεπάρκεια (ή απουσία) σεξουαλικών / ερωτικών σκέψεων ή φαντασιώσεων και επιθυμία για σεξουαλική δραστηριότητα. Η διάγνωση της ανεπάρκειας γίνεται από τον κλινικό ιατρό, λαμβάνοντας υπόψη τους παράγοντες που επηρεάζουν τη σεξουαλική λειτουργία, όπως η ηλικία και το γενικό και κοινωνικοπολιτισμικό πλαίσιο της ζωής του ατόμου.

– Τα συμπτώματα επιμένουν για περίπου 6 μήνες και προκαλούν κλινικά σημαντική δυσφορία στο άτομο.

  • Πρωτοπαθής: Η διαταραχή εμφανίστηκε από την έναρξη της σεξουαλικής ζωής του ατόμου.
  • Δευτεροπαθής: Η διαταραχή ξεκίνησε μετά από μια περίοδο σχετικής φυσιολογικής σεξουαλικής λειτουργίας. 
  • Γενικευμένη: Δεν περιορίζεται σε ορισμένους τύπους διέγερσης, καταστάσεων, ή συντρόφων.
  • Περιστασιακή: Συμβαίνει μόνο με ορισμένους τύπους διέγερσης, καταστάσεων, ή συντρόφων.

Περίπου το 6% των νεότερων ανδρών (ηλικίας 18-24 ετών) και 41% των ηλικιωμένων ανδρών (ηλικίας 66-74 ετών) έχουν προβλήματα με τη σεξουαλική επιθυμία. Ωστόσο, μια επίμονη έλλειψη ενδιαφέροντος για σεξ, διάρκειας 6 μηνών ή περισσότερο, επηρεάζει μόνο ένα μικρό ποσοστό των ανδρών ηλικίας 16 έως 44 (1,8%).

Τι ΔΕΝ είναι η Ανδρική Διαταραχή Υποτονικής Σεξουαλικής Επιθυμίας;

Η σεξουαλική δυσλειτουργία δεν εξηγείται από μια μη σεξουαλική ψυχική διαταραχή ή ως συνέπεια της έντονης δυσφορίας που βιώνει το άτομο  μέσα στη σχέση ή άλλων σημαντικών στρεσογόνων παραγόντων και δεν μπορεί να αποδοθεί στις επιπτώσεις μιας ουσίας / φαρμακευτικής αγωγής ή άλλης ιατρικής κατάστασης. Αν η χαμηλή επιθυμία του ανθρώπου εξηγείται από αυτοπροσδιορισμούς -ασεξουαλικό άτομο-, τότε η διάγνωση της ανδρικής διαταραχής μειωμένης σεξουαλικής επιθυμίας δεν γίνεται.

Αίτια :

-Ψυχογενείς παράγοντες:

– ψυχικές διαταραχές (κατάθλιψη, διαταραχές προσωπικότητας, άγχος και στρες),

– φόβος αποτυχίας, άγχος επίδοσης, αυξημένη προσδοκία του σεξουαλικού ρόλου,

– χαμηλή αυτοεκτίμηση,

– διαπροσωπικές συγκρούσεις,

– προβλήματα σχέσης, ρόλων μέσα στη σχέση, ποιος έχει τον έλεγχο,

– διαταραγμένες οικογενειακές σχέσεις,

– πένθος απώλειας αγαπημένου προσώπου,

– προβλήματα περιόδου φάσης ζωής,

– προηγούμενες τραυματικές εμπειρίες της σεξουαλικής ζωής,

– ηθικές αναστολές κ.α.

– Οργανικοί παράγοντες:

-οργανικές ασθένειες, όπως διαβήτης, καρδιολογικές ασθένειες, νεφρική ανεπάρκεια, ηπατικά προβλήματα, νευρολογικές παθήσεις.

– Χρόνιες ασθένειες, όπως ο καρκίνος μπορεί να επηρεάσουν αρνητικά τη σεξουαλική επιθυμία καθώς το άτομο νιώθει πόνο, αδυναμία και αισθάνεται δυσάρεστα με τη σωματική του εικόνα.

– παρενέργεια από τη λήψη διαφόρων φαρμάκων, όπως τα αντιυπερτασικά, τα αντικαταθλιπτικά, τα κατασταλτικά του κεντρικού νευρικού συστήματος, κατασταλτικά του ανοσοποιητικού συστήματος κ.ά

–  κατάχρηση αλκοόλ και άλλων εθιστικών ή ναρκωτικών ουσιών.

–  ορμονικοί παράγοντες, όπως μειωμένα επίπεδα τεστοστερόνης, ανωμαλίες της υπόφυσης και του υποθάλαμου στον εγκέφαλο και υποθυρεοειδισμός.

– σεξουαλικά προβλήματα, όπως είναι η στυτική δυσλειτουργία, η ανεσταλμένη εκσπερμάτιση, η πρόωρη εκσπερμάτιση μπορεί να προκαλέσουν, σε δευτερογενή μορφή, υποτονική σεξουαλική επιθυμία.

 Πώς βιώνει τη διαταραχή ο άνδρας;

Ο άνδρας με μειωμένη σεξουαλική επιθυμία εγκλωβίζεται σε ποικίλα “δυσάρεστα” συναισθήματα. Συγκεκριμένα νιώθει στεναχώρια, απογοήτευση,  αισθάνεται ανίκανος ως άνδρας και συχνά έχει πολύ θυμό για τον εαυτό του. Αυτή η σεξουαλική δυσλειτουργία μπορεί να έχει πολλές αρνητικές συνέπειες γενικότερα στη ζωή του ατόμου. Δεν είναι λίγοι οι άνδρες που κλείνονται στον εαυτό τους, σταματούν να φλερτάρουν, να διεκδικούν τη σχέση και το σεξ. Δεν είναι απίθανο ακόμη και να μειώνουν τις κοινωνικές τους εξόδους και επαφές και οδηγούνται στη μοναξιά και στην απομόνωση. Ως συνέπεια μπορεί να εμφανίσουν  ψυχολογικό πρόβλημα, όπως η κατάθλιψη και οι αγχώδεις διαταραχές.

Το πιο σύνηθες είναι αρχικά να αυξηθεί η ερωτική επιθυμία της συντρόφου, και κατ’ επέκταση να κυριαρχεί η αίσθηση στη γυναίκα ότι δεν είναι επιθυμητή και ότι αυτή ευθύνεται για το πρόβλημα του άντρα. Η γυναίκα γεμίζει ανασφάλειες, αβεβαιότητα για την πορεία της σχέσης, πανικό, θυμό, απογοήτευση και αμηχανία στο πώς να διαχειριστεί την όλη κατάσταση. Συναισθήματα που σίγουρα δεν βοηθούν τον άντρα να δει καθαρά τι  του συμβαίνει και επιβαρύνουν την όλη ατμόσφαιρα στη σχέση .

Πώς να βοηθήσω τον εαυτό μου;

  • Γνωρίζω το σώμα μου.

Αρχικά, επικεντρωθείτε, αισθανθείτε και αφουγκραστείτε το σώμα σας. Είναι σημαντικό να αισθανθείτε όμορφα με τον εαυτό και το σώμα σας, αποκτώντας αυτοπεποίθηση και μειώνοντας το στρες.

  • Ημερολόγιο.

Κρατήστε  ημερολόγιο στο οποίο θα σημειώνετε, πότε, πόσες φορές και σε ποιο μέρος αισθανθήκατε επιθυμία για σεξουαλική επαφή, ακόμα και αν ήταν ελάχιστη. Έτσι θα αυξήσετε τις πιθανότητες εμφάνισης.

  • Η σχέση μου.

Συζητήστε με τη σύντροφό σας σχετικά με το πώς αισθάνεστε μέσα στη σχέση. Είναι πρόβλημα για εσάς ή μόνο για εκείνη;

Αναζητήστε τη βοήθεια ειδικού, προκειμένου να επιλυθούν είτε ψυχολογικά είτε οργανικά θέματα.

 Πώς να βοηθήσω το σύντροφό μου;

– Διαχειριστείτε τη συναισθηματική κατάσταση που βιώνετε.

– Κρατήστε υποστηρικτική στάση και όχι επικριτική.

– Μήπως με την συμπεριφορά σας τον πιέζεται, τον χρεώνετε, γεγονός που δεν βοηθά καθόλου; Είναι πρόβλημα και για εκείνον, ή μόνο για εσάς;

– Επικοινωνήστε με ειλικρινή και ήρεμο τρόπο, τονίζοντας τα σημεία που σας αρέσουν στη σχέση σας και στην ερωτική σας ζωή.

– Σε κάθε περίπτωση συνίσταται η επίσκεψη σε ειδικό (Ανδρολόγο-Ουρολόγο και σε Ειδικό Ψυχικής Υγείας).

Θεραπεία:

– Επίσκεψη σε Ανδρολόγο-Ουρολόγο για την επίλυση τυχόν οργανικών θεμάτων.

Ατομική ψυχοθεραπεία:   Μαζί με τον θεραπευόμενο, αναζητείται  η  πηγή προέλευσης των αρνητικών συναισθημάτων και των λανθασμένων  πεποιθήσεων  γύρω από τη σεξουαλική  ζωή. Αναλύονται  τα βιώματα και οι  εμπειρίες του ατόμου και μέσω ειδικών ψυχοθεραπευτικών τεχνικών ανατρέπεται η  εικόνα του θεραπευόμενου για τον εαυτό του και τις σχέσεις του με τους άλλους.

Συμβουλευτική θεραπεία ζεύγους:  Αφού προηγηθεί ένας αριθμός ατομικών συνεδριών, συνήθως, προτείνεται στους συντρόφους να συμμετέχουν μαζί στη θεραπεία του «κοινού» τους προβλήματος, το οποίο μπορεί να εκφράζεται τόσο μέσα από την επικοινωνία όσο και μέσα από την καθημερινή τριβή τους.

Σεξουαλική θεραπεία (Sex therapy):  Μέσω αυτής της μεθόδου, επιχειρείται το «χτίσιμο» της σεξουαλικής ζωής του ζευγαριού πάλι από την αρχή. Ο θεραπευτής αναθέτει συγκεκριμένες σεξουαλικές ασκήσεις και χρησιμοποιεί εξειδικευμένες τεχνικές, προκειμένου να «δοκιμάσει» την σεξουαλική επιθυμία και τα κίνητρα μεταξύ των ερωτικών συντρόφων. Πολλές φορές οι σεξουαλικές δυσλειτουργίες  (τόσο στον άνδρα όσο και στη γυναίκα)  είναι αποτέλεσμα του παράγοντα «στρες» και των μη ρεαλιστικών προσδοκιών που διαθέτουν γύρω από το σεξ και τις επιδόσεις τους.

 

Βιβλιογραφία:

  • American Psychiatric Association, Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders, Fifth Edition
  • American Psychiatric Association, Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders, Fourth Edition, Revised National Institutes of Health – National Library of Medicine
  • Jaspers, L., Feys, F., Bramer, W. M., Franco, O. H., Leusink, P., & Laan, E. T. (2016). Efficacy and safety of flibanserin for the treatment of hypoactive sexual desire disorder in women: A systematic review and meta-analysis. JAMA internal medicine, 176(4), 453-462.

What do you think?

Ψtalk: “Ξαφνικά, λες και παγώνει όλο μου το σώμα, αρχίζουν να με κατακλύζουν υπερβολικά αρνητικές σκέψεις, πως οτιδήποτε και να έχω ονειρευτεί και έχω σκοπό στη ζωή μου, ότι δεν έχει αξία.”

Γράφει η Αλεξάνδρα Ριζεάκου, Ψυχολόγος