in

Η φύση λειτουργεί μέσω της ανατροφής


Έχετε αναρωτηθεί ποτέ εάν η εμφάνιση κάποιου είδους συμπεριφοράς είναι αποτέλεσμα της φύσης ή της ανατροφής;

Θα έχετε ακούσει τις φράσεις «φύση έναντι ανατροφής» και «γονίδια έναντι περιβάλλοντος». Οι διαζευτικές αυτές εκφράσεις υποδηλώνουν ότι κάθε τι ανθρώπινο έχει διαμορφωθεί και συνεχίζει να καθορίζεται είτε από τη γενετική κληρονομιά του κάθε ατόμου είτε από τις εμπειρίες που βιώνει στη διάρκεια της ζωής του.

Από τις αρχές του 20ού αιώνα διάφορες ανακαλύψεις σχετικά με τα γονίδια και την συμπεριφορά των ανθρώπων έχουν βασιστεί στο γενετικό παράδειγμα. Τα τελευταία χρόνια έχουν λάβει χώρα αρκετές αλλαγές οι οποίες έρχονται να ανατρέψουν τον τρόπο προσέγγισης της σχέσης ανάμεσα στα γονίδια και στη συμπεριφορά. Δεν χρειάζεται πλέον να τίθεται το ερώτημα εάν η ανθρώπινη συμπεριφορά οφείλεται στη φύση ή στην ανατροφή.

Σήμερα πλέον γνωρίζουμε ότι σχεδόν κάθε ανθρώπινη συμπεριφορά είναι εν μέρει κληρονομική, διαδραματίζοντας δηλαδή ρόλο τα γονίδια, και ότι παρά το γεγονός αυτό, τα γονίδια δεν λειτουργούν ανεξάρτητα από το περιβάλλον. Αντίθετα καθ΄όλη τη πορεία της ζωής μας, το περιβάλλον διαμορφώνει την γονιδιακή έκφραση, ενώ αντίστοιχα και τα γονίδιά μας διαμορφώνουν το περιβάλλον μας.

Ο πιο σύγχρονος τρόπος για να προσεγγίσουμε τη σχέση που συνδέει τα γονίδια με το περιβάλλον αποτυπώνεται στη φράση του Matt Ridley ο οποίος υποστηρίζει πως «η φύση λειτουργεί μέσω της ανατροφής».

Οι διάφοροι περιβαλλοντικοί παράγοντες επίδρασης που συναναστρεφόμαστε καθημερινά, όπως το στρες, οι σχέσεις και ο πολιτισμός, οι οποίοι επάγωνται στο κομμάτι της ανατροφής, επηρεάζουν ποιά από τα γονίδια μας θα ενεργοποιηθούν και ποιά θα απενεργοποιηθούν, αλλά και με ποιόν τρόπο τα γονίδια μας θα επιδράσουν στο σώμα και στον εγκέφαλό μας.

Αυτές οι νέες ανακαλύψεις, έρχονται να διαλευκάνουν το τοπίο, καθιστώντας σαφές ότι η φύση και η ανατροφή λειτουργούν συνδυαστικά και όχι σε αντίθεση η μία με την άλλη και πως δεν μπορούμε να συμπεράνουμε ότι η φύση ευθύνεται για κάποιες συμπεριφορές και ο τρόπος ανατροφής για κάποιες άλλες.

Ακόμη περισσότερο, διαθέτουμε τη γνώση ότι μια συμπεριφορά ίσως και να μην αναπτυχθεί χωρίς τη συμβολή των γονιδίων, αλλά και η έκφραση κάποιων γονιδίων θα εξαρτηθεί από την επίδραση που θα ασκήσει το περιβάλλον. Τα γονίδια έχουν την τάση να αντιδρούν με ιδιαίτερη ευελιξία στους διαφορετικούς τύπους περιβάλλοντος και κατ’επέκταση, οι άνθρωποι κατορθώνουν πολύ καλά να προσαρμόζονται σε διάφορες συνθήκες και διαφορετικά περιβάλλοντα.

…Όσα περισσότερα μαθαίνουμε για το γονιδίωμα, τόσο πιο ευάλωτα φαίνονται τα γονίδια απέναντι στην εμπειρία. -Matt Ridley

Βιβλιογραφία

SchacterD., Gilbert D., Wegner D.  (2012) Ψυχολογία. Αθήνα: Gutenberg

Kring, A., Gerald, D., Neale, J., Johnson, L. (2010) Ψυχοπαθολογία, Αθήνα: Gutenberg

What do you think?

13 Points
Upvote Downvote

Comments

Αφήστε μια απάντηση

Loading…

0

Ψtalk “Δίνω πανελλήνιες και ανησυχώ για το βάρος και τις σχέσεις μου.”

Η μαγεία του να γίνεσαι καλύτερος σαν γονέας