in , , ,

Η σημασία της ψυχικής ανθεκτικότητας σε εποχές κρίσης.

Η σωτήρια μάσκα μέσα στην εποχή COVID.


Καθώς τα χρόνια περνούν, ο κάθε άνθρωπος στην ζωή του θα έρθει αντιμέτωπος με δυσάρεστες καταστάσεις και γεγονότα, που μπορεί να επηρεάσουν την καθημερινότητα και την ψυχολογία του. Μπορεί να νοιώσει αδύναμος, ανίκανος να αντιμετωπίσει ψυχικά την συγκεκριμένη κατάσταση  με αποτέλεσμα να κλονιστεί η σχέση που μπορεί να έχει με τον εαυτό του και τους γύρω του. Μια τέτοια κατάσταση φαίνεται να είναι η περίοδος που πλήττει αυτή την στιγμή τον πλανήτη, η εποχή COVID.

Ως καταστάσεις κρίσης θεωρούνται η διαπροσωπική βία, οι πόλεμοι, ο θάνατος ενός αγαπημένου προσώπου, φυσικές καταστροφές, τρομοκρατία, σοβαρή ασθένεια κλπ. Το χαρακτηριστικό που έχουν οι καταστάσεις κρίσης είναι το επίμονο και καταστρεπτικό άγχος, το οποίο βιώνει ο κάθε άνθρωπος που ζει μέσα σε αυτές.

Όταν η έκθεση ενός ατόμου σε τέτοια μορφή άγχους είναι διαρκείς και ακατάπαυστη, έχει παρατηρηθεί ότι υπάρχει σημαντικό αντίκτυπο στην υγεία του ατόμου. Η χρόνια έκθεση σε έντονο άγχος μπορεί να προκαλέσει ή να επιδεινώσει εξουθένωση, κατάθλιψη, αγχώδης διαταραχή, σωματικές φλεγμονές, καρδιαγγειακά προβλήματα και άλλες ιατρικές ασθένειες (Southwick,2014).

Τι είναι ψυχική ανθεκτικότητα;

Ο ορισμός της ψυχικής ανθεκτικότητας δεν μπορεί να οριοθετηθεί. Σύμφωνα όμως με το American Psychological Association (APA) ως ψυχική ανθεκτικότητα ορίζεται η ικανότητα καλής προσαρμογής του ατόμου ενόψει αντίξοων συνθηκών. Όταν η ανθεκτικότητα αναπηδά από τέτοιες δύσκολες καταστάσεις, συχνά περιλαμβάνει και μια βαθιά προσωπική ανάπτυξη του ατόμου. Το άτομο βιώνει τις δυσκολίες, αγωνιά για ότι του συμβαίνει, πονά και αγχώνεται όπως ο καθένας αλλά συμπεριφέρεται, σκέφτεται και ενεργεί με σκοπό την συνέχεια της ζωής του και το ξεπέρασμα των δυσκολιών (APA, 2012).

Η Σημασία της Ψυχικής Ανθεκτικότητας στην εποχή Covid

Η περίοδος της πανδημίας μπορεί να προκαλέσει αυξημένα επίπεδα άγχους στους ανθρώπους με αποτέλεσμα την εμφάνιση άγχους, κατάθλιψης και μετατραυματικού στρες. Η έλευση της πανδημίας δημιούργησε έντονα ψυχοκοινωνικά προβλήματα τα οποία ενδέχεται να διατηρηθούν ή να επιδεινωθούν σε ενδεχόμενο εμφάνισης νέας κρίσιμης κατάστασης στο μέλλον. Σε μια μελέτη που πραγματοποιήθηκε σε πανευρωπαϊκό επίπεδο με θέμα ‘’Οι ψυχοκοινωνικοί παράγοντες που σχετίζονται με την ψυχική ανθεκτικότητα στην Κορόνα’’ (Psycho-social factors associated with mental resilience in the Corona lockdown), κατεγράφη μια θετική σχέση ανάμεσα στην ψυχική ανθεκτικότητα και το στρες κατά την περίοδο της πανδημίας (Μάρτιο-Απρίλιο). Πιο συγκεκριμένα, τα άτομα με ψυχική ανθεκτικότητα δεν εμφάνιζαν μόνο καλύτερη ψυχική υγεία συγκριτικά με εκείνους που δεν είχαν αλλά μπορούσαν να την διατηρήσουν σε καλά επίπεδα (Veer,2020).

Πως μπορώ να αναπτύξω την δική μου ψυχική ανθεκτικότητα;

Η ψυχική ανθεκτικότητα αποτελεί μια σπουδαία ψυχολογική δεξιότητα που ο καθένας μπορεί να αναπτύξει.

  • Βάλτε προτεραιότητα τις σχέσεις
  • Συνάψτε σχέσεις με άτομα που σας καταλαβαίνουν και είναι συμπονετικά απέναντι σας. Είναι σημαντικό να επικοινωνούμε με άτομα που μας κάνουν να νοιώθουμε όμορφα και μας εμπνέουν εμπιστοσύνη.
  • Να προσέχετε το σώμα σας

Το άγχος πολλές φορές σωματοποιείται με αποτέλεσμα να νοιώθουμε το σώμα μας κουρασμένο. Η σωστή διατροφή, ο επαρκής ύπνος, η ενυδάτωση και η άθληση είναι ορισμένα από αυτά που μπορείτε να κάνετε, ώστε να προσαρμοστεί το σώμα σας, αλλά και να μειώσετε τα συναισθήματα άγχους και κατάθλιψης, που σας επιβαρύνουν.

  • Αποφορτίστε την σκέψη σας

Αυτό μπορεί να επιτευχθεί μέσω της προσευχής, του διαλογισμού, της γιόγκα, την τήρηση ημερολογίου και διάφορες άλλες πνευματικές πρακτικές. Με αυτό τον τρόπο βοηθάτε να επέλθει η ελπίδα και η πίστη σε κάτι καλύτερο μέσα σας.

  • Μην ψάξετε ελπίδα σε λάθος διεξόδους

Μην προσπαθήσετε να κάνετε χρήση αλκοόλ ή ναρκωτικών ουσιών με στόχο την συναισθηματική εκτόνωση σας. Εστιάστε στην διαχείριση του άγχους όχι στην ριζική εξάλειψη του.

  • Βοηθήστε άτομα που σας έχουν ανάγκη

Δώστε βοήθεια σε εκείνους που την χρειάζονται. Μπορείτε να γίνεται εθελοντής σε ένα πρόγραμμα, ή ένα φίλο σας που σας χρειάζεται. Με αυτό τον τρόπο βοηθάτε να αναπτυχθεί η ψυχική ανθεκτικότητα σας.

  • Προλάβετε καταστάσεις

Είναι καλό πριν έρθετε αντιμέτωπος με μια κατάσταση και αυτομάτως με το αρνητικό συναίσθημα που εκείνη μπορεί να φέρει μαζί της, να προετοιμάσετε τον εαυτό σας για πράγματα που δεν έχουν γίνει. Με αυτό τον τρόπο σε περίπτωση που γίνουν θα είστε προετοιμασμένοι ψυχολογικά να τα βιώσετε με το μικρότερο ψυχικό κόστος.

  • Ορίστε νέους ρεαλιστικούς στόχους

Αποτελεί σημαντικό κριτήριο για την διατήρηση της ψυχικής υγείας να δημιουργείτε μικρούς και ρεαλιστικούς στόχους. Αυτό δεν βοηθά μόνο στην διαχείριση του άγχους και την ανάπτυξη της ψυχικής ανθεκτικότητας, αλλά ευνοεί την δημιουργία και διατήρηση της αυτοπεποίθησης σας.

  • Βρείτε τον εαυτό σας

Μετά από επίπονες καταστάσεις ο άνθρωπος συχνά ανακαλύπτει μια διαφορετική πλευρά του εαυτού του. Με αυτό γνωρίζει καλύτερα τον εαυτό του και τις δυνατότητες του.

  • Να βλέπετε τα πράγματα με ρεαλιστική προοπτική

Είναι καλό να αποφεύγετε να κάνετε ακραίες σκέψεις και να δημιουργείτε σενάρια που δεν έχουν σχέση με την πραγματικότητα την οποία βιώνετε. Να βλέπετε τις καταστάσεις ως έχουν. Μπορεί να μην μπορείτε να αλλάξετε το άγχος αλλά μπορείτε να αλλάξετε τον τρόπο που το ερμηνεύετε και ανταποκρίνεστε σε αυτό.

  • Να αποδέχεστε τις αλλαγές
  • Να αποδέχεστε ό,τι αλλαγές γίνονται να προσπαθείτε να προσαρμόζεστε σε αυτές.
  • Να είστε αισιόδοξος

Όσο δύσκολο και εάν είναι θα πρέπει να διατηρείτε μια πιο θετική προοπτική στον τρόπο που βλέπετε τα πράγματα. Μια θετική προοπτική σημαίνει η πίστη στο γεγονός ότι θα έρθουν στον μέλλον καλύτερα πράγματα. Επικεντρωθείτε σε αυτό που θέλετε, όχι σε αυτό που σας φοβίζει.

  • Παραδειγματιστείτε από το παρελθόν

Δείτε πως είχατε αντιμετωπίσει στο παρελθόν μια δύσκολη κατάσταση και προσπαθείστε να κάνετε κάτι παρόμοιο και τώρα. Επίσης υπενθυμίστε στον εαυτό σας, πως στο παρελθόν μπορέσατε να βρείτε δύναμη και αναρωτηθείτε τί έχετε μάθει από αυτές τις εμπειρίες.

  • Ζητήστε βοήθεια

Τέλος, εάν δεν μπορείτε να διαχειριστείτε μόνοι σας τα συναισθήματα που μπορεί να βιώνετε, μην διστάσετε να αναζητήσετε βοήθεια από κάποιο ειδικό. Είναι σημαντικό να μιλήσετε με κάποιον επαγγελματία ψυχικής υγείας, ο οποίος θα σας καθοδηγήσει και θα σας συμβουλεύσει ώστε να αντιμετωπίσετε όσα σας επιβαρύνουν ψυχοσυναισθηματικά και να αναπτύξετε εν τέλει την δική σας ψυχική ανθεκτικότητα (APA,2012).

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

Southwick SM, Bonanno GA, Masten AS, Panter-Brick C, Yehuda R. Resilience definitions, theory, and challenges: Interdisciplinary perspectives. Eur J Psychotraumatol. 2014;5. doi:10.3402/ejpt.v5.25338

American Psychological Association(2012). Building your resilience. https://www.apa.org/topics/resilience(τελευταία πρόσβαση 1.8.20).

Veer IM, Mituniewicz J, Battaglia S, et al. Psycho-social factors associated with mental resilience in the Corona lockdown. :1-35.

What do you think?

10 Points
Upvote Downvote

Comments

Αφήστε μια απάντηση

Loading…

0

Ζητείται Ελπίς

Ψtalk: ”Πάσχω από Ψυχογενή Βουλιμία.”