in , ,

Εσύ θα μείνεις άπραγος;

 


Η ενδοοικογενειακή βία είναι μια από τις πιο κακοήθεις καταπατήσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, επειδή διαπράττεται όχι από ξένους αλλά από ανθρώπους που το θύμα εμπιστεύεται. Είναι εξαπλωμένη σε όλο τον κόσμο, έχοντας επιπτώσεις στη φυσική, συναισθηματική υγεία των γυναικών και παιδιών και ανδρών που την υφίστανται, απειλώντας την οικονομική ανάπτυξη αυτών και πολλές φορές αποτελώντας απειλή για την ίδια τη ζωή τους,όταν τα θύματα  αυτοκτονούν από απελπισία, η δολοφονούνται.

Η βία στην οικογένεια συνιστά “μη φανερή βία”, με την έννοια ότι εντάσσεται στο “σκοτεινό αριθμό της εγκληματικότητας”, στο όνομα συχνά της διατήρησης της οικογενειακής συνοχής. Δικαιολογητική βάση της αποσιώπησης των περιπτώσεων ενδοοικογενειακής βίας αποτελεί, πέραν της αντίληψης ότι οι όποιες μορφές βίας στην οικογένεια εντάσσονται στα interna corporis , «τ ν οκ μ ν δήμ»,   ο φόβος των θυμάτων να καταγγείλουν τις εις βάρος τους πράξεις, αλλά και η επιφυλακτικότητα των αρμοδίων αρχών  να κατανοήσουν ή να αποδεχθούν την ειλικρίνεια και τη βασιμότητα των ισχυρισμών των παραπάνω προσώπων, που θυματοποιούνται από σχετικές βιαιοπραγίες.

Πρόκειται για  βίαιη και κακοποιητική συμπεριφορά ενός ατόμου προς άλλο, μέσα στο οικογενειακό περιβάλλον, όπως στον γάμο ή απλώς, στη συμβίωση. Ενδέχεται να υφίσταται είτε εις βάρος της γυναίκας, είτε του παιδιού/παιδιών και σπανιότερα του συζύγου. Για να γίνει αντιληπτό το μέγεθος του προβλήματος, αξίζει να σημειωθεί πως κατά τα έτη 1982-1999,το ποσοστό των γυναικών που έπεσαν θύματα σεξουαλικής κακοποίησης ανερχόταν από 10-69%,ενώ οι θάνατοι γυναικών 45-65 ετών από συζυγική βία ξεπερνούν τους προκληθέντες  από καρκίνο θανάτους. Το λυπηρό είναι πως με το πέρασμα των χρόνων,  το ”φαινόμενο” της ενδοοικογενειακής βίας, παρ’όλη την υποτιθέμενη πρόοδο που βιώνουν οι αναπτυγμένες χώρες, διαιωνίζεται, με ταχείς, θα έλεγα, ρυθμούς. Tα είδη της είναι : σωματική, σεξουαλική, ψυχολογική/πνευματική, οικονομική, λεκτική.

Αδιαμφισβήτητα,σε όλες τις μορφές της συνιστά τον σκληρό πυρήνα των έμφυλων ανισοτήτων και αναπαράγει τις σχέσεις εξουσίας μεταξύ ανδρών και γυναικών. Τι ωθεί όμως κάποιον, να φτάσει στο σημείο να χειροδικήσει, ή ακόμα και να ταπεινώσει τον άνθρωπο που έχει επιλέξει να ζήσει μαζί του; Η βία αποτελεί μία συμπεριφορά, και όχι κάποια νόσο. Δεν είναι δηλαδή απαραίτητο πως ο θύτης θα πάσχει από κάποια ψυχική ασθένεια. Δεν αποκλείεται μεν, ωστόσο δεν θεωρείται δεδομένο. Oι συνηθέστερες αιτίες του ”αγκαθιού’ ,που έχουν βαφτίσει ”βία” είναι οι εξής:

 

  •  H επικρατούμενη αντίληψη πως η γυναίκα υποχρεούται να θυσιάζεται στο βωμό της διατήρησης της οικογένειας, εν ολίγοις να υπόκειται σε κάθε μορφή βίας από το σύζυγο, χωρίς να διαμαρτύρεται και άρα δίχως αυτό να αποτελεί έγκλημα.
  • Τα  υψηλά ποσοστά ανεργίας τροφοδοτούν και τροφοδοτούνται από τη κακοποίηση.
  • Συνήθης αιτία αποτελεί και η ύπαρξη ψυχικών διαταραχών του θύτη (σχιζοφρένεια, παθολογική ζήλεια κ.α.)
  • Οι μελλοντικοί  θύτες, εάν αισθανθούν πως χάνουν τον  έλεγχο, με την επιβολή της βίας, αισθάνονται ξανά κυρίαρχοι.
  • Το εκάστοτε πρόβλημα το οποίο αντιμετωπίζει ο θύτης και τον εξαγριώνει, τον ωθεί σε βίαιη συμπεριφορά. Συνήθως αυτό σχετίζεται με τον αλκοολισμό ή τον τζόγο.

Οι προεκτάσεις που λαμβάνει το πρόβλημα της ”αθέατης βίας” δυστυχώς είναι σημαντικές. Επηρεάζουν σε ατομικό επίπεδο, απειλείται η σωματική, συναισθηματική, ψυχική, διανοητική και οικονομική ασφάλεια των θυμάτων και υπονομεύεται άμεσα ,και πολλές φορές ανεπανόρθωτα, η αυτοεκτίμηση και η εικόνα που τα ίδια έχουν για τον εαυτό τους. Για παράδειγμα:

  •    Οι  γενικότερες επιπτώσεις της, είναι ψυχικός πόνος, καθώς και πιο συγκεκριμένα προβλήματα όπως μείζονα κατάθλιψη, αγχώδεις διαταραχές, μετατραυματικό στρες, κατάχρηση ουσιών κ.α.
  •   Η μειωμένη αυτοαντίληψη είναι ένα βασικό χαρακτηριστικό ως συνέπεια της ενδοοικογενειακής βίας. Έχει διαπιστωθεί πως το θύμα, δυσκολεύεται να εμπιστευτεί τους γύρω του με αποτέλεσμα να δυσκολεύεται να δημιουργήσει και να διατηρήσει υγιείς διαπροσωπικές σχέσεις. Επιπλέον, νιώθει ανάξιο να λάβει οποιαδήποτε φροντίδα
  •   Η καθημερινή επαφή με το θύτη είναι μια πραγματικά στρεσσογόνος κατάσταση, καθώς το θύμα υποβάλλεται σε ένα καθεστώς διαρκούς τρόμου μίας νέας επίθεσης ,είτε είναι ξύπνιο, είτε κοιμάται.

Θα ήταν, φυσικά, άδικο να μην γίνει αναφορά και στις γυναίκες-θύτες που ασκούν βία στους συντρόφους/συζύγους τους. Τα δεδομένα και οι έρευνες είναι εμφανώς λιγότερα συγκριτικά με αυτά των γυναικών. Ωστόσο, αξίζει να αναφερθεί πως σύμφωνα με τον πρόεδρο Βρετανικής Φιλανθρωπικής Οργάνωσης για άνδρες-θύματα αυξάνονται αυτοί οι οποίοι μιλούν για αυτό που βιώνουν και αναζητούν βοήθεια. Η κοινωνία διαιωνίζει το στερεότυπο πως οι άνδρες πρέπει να είναι «σκληροί», πως  «οι άντρες δεν κλαίνε». Αυτός πιθανόν να είναι και ο κυριότερος λόγος για τον οποίο διστάζουν να μιλήσουν. Φοβούνται πως θα στιγματιστούν, πως δεν θα τους πιστέψουν, πως θα γελάσουν μαζί τους. Το γεγονός πως οι επιπτώσεις της ενδοοικογενειακής βίας που παρουσιάζουν γυναίκες και άνδρες (κατάθλιψη, κατάχρηση ουσιών, διαταραχές) ταυτίζονται, μας κάνει να αναρωτηθούμε για ποιο λόγο τελικά υφίσταται αυτή η διάκριση και παράλληλα συνειδητοποιούμε πως πρέπει να πάψουμε να κλείνουμε τα μάτια, η ενδοοικογενειακή βία είναι κάτι που συμβαίνει δίπλα μας, καθημερινά και δεν έχει να κάνει με το φύλο του θύτη ή του θύματος.

Πόσο εύκολο όμως είναι το ζήτημα όμως της αντιμετώπισης της ενδοοικογενειακής βίας; Για την αντιμετώπιση του φαινομένου αυτού απαιτούνται συντονισμένες και εξειδικευμένες  δράσεις σε πολλά επίπεδα και όχι μόνο στο πλαίσιο της άσκησης των αστυνομικών δραστηριοτήτων. Ακόμα, σημαντικό είναι να υπάρξει πρόβλεψη για δομές και υποστήριξη στην περιφέρεια έτσι ώστε να μειωθεί η κοινωνική απομόνωση. Μ’ αυτόν τον τρόπο όλες οι ομάδες του πληθυσμού θα έχουν πρόσβαση στις κοινωνικές υπηρεσίες και θα μπορούν να αναζητήσουν βοήθεια σε περίπτωση ανάγκης.

Επιπλέον, θα πρέπει να εξαλειφτούν όλα εκείνα τα στοιχεία που συμβάλλουν στη διαμόρφωση αρνητικών σεξουαλικών προτύπων. Αυτό θα μπορούσε να γίνει μέσα από την εφαρμογή εκπαιδευτικών προγραμμάτων στη δευτεροβάθμια και τριτοβάθμια εκπαίδευση, αλλά και στο πλαίσιο άλλων θεσμών, με στόχο την ανάπτυξη δεξιοτήτων για τη δημιουργία υγιών προσωπικών σχέσεων. Η  ευαισθητοποίηση της κοινής γνώμης για το φαινόμενο της ενδοοικογενειακής βίας με την οργάνωση και υλοποίηση πανελλαδικών εκστρατειών είναι ένας πολύ σημαντικός παράγοντας καθώς θα βοηθούσε στην πρόληψη του φαινομένου και όχι στη θεραπεία του. Ενδεχομένως, αν κάθε περιστατικό φτάνει στην αστυνομία και το πρόβλημα πάρει τις διαστάσεις που του αξίζει, να υπάρξει σημαντική μείωση τέτοιων συμπεριφορών, όχι μόνο σε οικογενειακό επίπεδο. Αν είσαι θύμα ενδοοικογενειακής βίας ή ξέρεις κάποιον που υφίσταται βία οποιασδήποτε μορφής, ΜΙΛΑ, ΜΗΝ ΜΕΝΕΙΣ ΘΕΑΤΗΣ. 

Η Γραμμή  SOS 15900 είναι µια υπηρεσία εθνικής εµβέλειας που δίνει τη δυνατότητα στις γυναίκες θύµατα βίας ή σε τρίτα πρόσωπα να επικοινωνήσουν άµεσα µε ένα φορέα αντιµετώπισης της έµφυλης βίας

Βιβλιογραφία:

https://domviolence.org.cy/themata-endooikogeniakis-vias/

https://www.psychologynow.gr/arthra-psyxologias/oikogeneia-kai-paidi/endooikogeneiaki-via/19-endoikogeniaki-bia-kata-ton-andron-tis-nikis-lioti.html

Σκλάβου Κ., (2008) Διαπολιτισμική διάσταση της ενδοοικογενειακής βίας, Ορέστης Γιωτάκος, Μαρία Τσιλιάκου “Ο κύκλος της κακοποίησης”

Χατζηφωτίου Σ., (2005) ”Ενδοοικογενειακή βία κατά των γυναικών και παιδιών

What do you think?

12 Points
Upvote Downvote

Comments

Αφήστε μια απάντηση

Loading…

0

Ψtalk: “Νιώθω ότι πνίγομαι εξαιτίας κάποιων προβλημάτων με τον σύζυγο και την μικρή μου κόρη”

Ψtalk: “Μου πάνε σχεδόν όλα χάλια”