in

Απόρριψη και ψυχολογία.


Γιατί πονάει τόσο πολύ η απόρριψη;

Εξελικτικά η απόρριψη.

Μέσα από μια πληθώρα ερευνών, με σκοπό τη χαρτογράφηση του ανθρώπινου εγκεφάλου, έχει διαπιστωθεί ότι ενεργοποιούνται τα ίδια τμήματα εγκεφάλου, όταν ένας άνθρωπος χτυπήσει και όταν απορριφθεί. Συνεπώς, συναισθηματικός πόνος και σωματικός πόνος φαίνεται να συγχέονται. Σαν συμπέρασμα των ερευνών αυτών εξάχθηκε, ότι οι άνθρωποι βιώνουν την απόρριψη ως μια απειλή για την ίδια τη ζωή.

Τα παλαιότερα χρόνια, όταν δηλαδή οι άνθρωποι ζούσαν σε φυλές (ομάδες), το να απορριφθεί ένα άτομο από την φυλή, αυτόματα, σήμαινε ότι θα πεθάνει καθώς μόνος του δεν θα είχε την δυνατότητα να ανταπεξέλθει στους κινδύνους. Με το πέρασμα των χρόνων, πρακτικά αυτό δεν ισχύει καθώς η απόρριψη δεν σημαίνει κίνδυνο για την ζωή αλλά το συναίσθημα αυτό ακόμα ελλοχεύει. Αποτελεί όμως ένα μηχανισμό άμυνας με σκοπό την άμεση κινητοποίηση μας. Λόγω της εξέλιξης της εποχής, ο πληθυσμός έχει αυξηθεί συνεπώς και οι αλληλεπιδράσεις μας με τους ανθρώπους. Άρα, η πιθανότητα να βιώσουμε απόρριψη έχει αυξηθεί αντίστοιχα! 

Από πού να ξεκινήσω; Τι μπορώ να κάνω;

Η αναγνώριση των συναισθημάτων μας αποτελεί τη βάση για την αντιμετώπιση. Αρκετές φορές, προσπαθούμε να κατευνάσουμε τα αρνητικά μας συναισθήματα χωρίς να συζητάμε για αυτά (απώθηση). Δεν εξαλείφεται όμως έτσι και έπειτα επανέρχεται.

Αυτό που πρέπει να κάνουμε είναι να τα εντοπίζουμε, να τα αναγνωρίζουμε και να προσπαθούμε να τα κατανοήσουμε. Το να στεναχωρηθούμε, να θυμώσουμε και να βιώνουμε αρνητικά συναισθήματα είναι αυτόματες αντιδράσεις, που δεν μπορούμε να τις ελέγξουμε στο 100% τους. Αυτό που μπορούμε να ελέγξουμε 100% όμως, είναι ο τρόπος που θα το εκδηλώσουμε, επιτρέποντας πρώτα στον εαυτό μας να το βιώσει. ΑΡΑ, εντοπίζω από πού προέρχεται, δίνω την «άδεια» στον εαυτό μου να στεναχωρηθεί και ύστερα ψάχνω κατάλληλους τρόπους εκδήλωσης για άμεση ανακούφιση (π.χ. κλάμα), (Collins & Read, 1990).

Όταν λοιπόν βιώνουμε απόρριψη, θα πρέπει να επεξεργαστούμε και πληροφορίες όπως είναι α) η βαρύτητα που έχει αυτό το άτομο στη ζωή μου και β) γιατί μου το είπε αυτό (γιατί με απέρριψε). Η χαμηλή αυτοεκτίμηση είναι το πιο γόνιμο έδαφος για να καρποφορήσει η απόρριψη (Παπάνης, 2011).

Η εξιδανίκευση του άλλου ατόμου αποτελεί εξίσου κακό σύμβουλο.  Η εκλογίκευση  του σχολίου που δεχτήκαμε αποτελεί την καλύτερη λύση. Τα απορριπτικά σχόλια ενδέχεται να μην αφορούν αποκλειστικά εμάς τους ίδιους και να έχουν προβολικό χαρακτήρα. Με άλλα λόγια, μπορεί να σχετίζονται με κάτι που αφορά το ίδιο το άτομο που μας απέρριψε προσπαθώντας να το προσάψει σε εμάς.

Αρκετές φορές, η έννοια της απόρριψης εσφαλμένα συγχέεται με την έννοια της αποτυχίας. Σκέψεις όπως «για να απορρίφθηκα, δεν αξίζω» εκτός του ότι είναι γενικευμένες και δεν έχουν εκλογικευθεί, κατά πάσα πιθανότητα είναι και καταστροφικές. Η επένδυση σε ποιοτικές σχέσεις και με ανθρώπους που πιστεύουμε τουλάχιστον ότι γνωρίζουμε(ερωτικές, φιλικές), μειώνουν σημαντικά την πιθανότητα να βιώσουμε την απόρριψη.

Η ποικιλία στη ζωή αυξάνει από τη μία πλευρά τις πιθανότητες για απόρριψη αλλά από την άλλη μας δίνει πληθώρα επιλογών για το που θα κατευθυνθούμε έπειτα από το αρνητικό αυτό βίωμα. Είναι φύσει αδύνατο να ταιριάξουμε με όλους τους ανθρώπους. Από τη στιγμή που η απόρριψη δεν μας σκοτώνει, ας την αφήσουμε να μας κάνει πιο δυνατούς. Τέλος, ας κάνουμε μια βαθύτερη επισκόπηση για τους ανθρώπους που μας απέρριψαν και να αναλάβουμε τα ηνία της ζωής μας!!

Βιβλιογραφία:

Collins, N. L., & Read, S. J. (1990). Adult attachment, working models, and relationship quality in dating couples. Journal of Personality and Social Psychology, 58(4), 644–663

Ε. Παπάνης. Η Αυτοεκτίμηση: Θεωρία και Αξιολόγηση, Εκδόσεις Ι.Σιδέρης

What do you think?

33 points
Upvote Downvote

Comments

Αφήστε μια απάντηση

Loading…

0

Αναζητώντας τη χαμένη εσωτερική μας φωνή…

Οι θεραπευτικές συνεδρίες μέσω του αναρχικού ίντερνετ.