in , , ,

Πως επηρεάζουν η τηλεόραση και οι σκηνές βίας τη συμπεριφορά των παιδιών;


Η τηλεόραση είναι το πιο ισχυρό ΜΜΕ και η επίδραση της είναι τεράστια στη ζωή του ανθρώπου και ειδικότερα του παιδιού, το οποίο δεν μπορεί να ξεχωρίσει το φανταστικό από το πραγματικό και εύκολα ταυτίζεται με τα τηλεοπτικά πρότυπα και τα μιμείται. Διαμορφώνει αξίες, αντιλήψεις, συμπεριφορές.

Ο βαθμός επίδρασης της εξαρτάται από τον τρόπο χρήσης και πιο συγκεκριμένα από το πώς αντιλαμβάνεται το παιδί τις σκηνές βίας. Μεγαλύτερη επίδραση ασκείται στο παιδί αν υπάρχει μεγάλη συχνότητα παρακολούθησης αλλά και από το αν βλέπει μόνο του αυτές τις σκηνές ή με την παρουσία κάποιου μεγάλου και τις σχολιάζει μαζί του. Επίσης, το ποσοστό κατανόησης των τηλεοπτικών μηνυμάτων διαφέρει ανάλογα με την ηλικία του κάθε παιδιού, για παράδειγμα τα μικρότερα παιδιά αδυνατούν να ακολουθήσουν και να κατανοήσουν τις πολύπλοκες ιστορίες.

Για την επίδραση της τηλεοπτικής βίας στην συμπεριφορά του παιδιού έχουν γίνει διάφορες μελέτες, τα αποτελέσματα των οποίων όμως είναι αντιφατικά. Σύμφωνα με τη Hilda Himmelweit, η επίδραση της τηλεόρασης εξαρτάται από τρεις παράγοντες: 1) τη φύση του μέσου, 2) το περιεχόμενο της επικοινωνίας και 3) τα χαρακτηριστικά του δέκτη, δηλαδή του παιδιού.

Οι έρευνες των Lynette Friedrich και Aletha Stein έδειξαν πως και η μικρή ποσότητα παρακολούθησης τηλεοπτικών προγραμμάτων βίας επιδρά, οδηγεί σε επιθετική συμπεριφορά κυρίως στα αγόρια και επιδρά κι σε άλλες περιοχές της συμπεριφοράς.

Αξιοσημείωτη είναι και η έρευνα του George Gerbner η οποία κατέληξε στο συμπέρασμα πως η τηλεόραση προβάλλει υπερβολική βία, οι τηλεθεατές αναγνωρίζουν τον κόσμο όπως τους τον προβάλλει η τηλεόραση, δηλαδή βίαιο, αφομοιώνουν την άποψη πως οι σχέσεις στην κοινωνία είναι βίαιες και υιοθετούν τη βία σε όλες τις εκφάνσεις της ζωής τους.

Με πείραμα και έρευνες από παιδαγωγική άποψη μελέτησε την επίδραση της τηλεοπτικής βίας και ο Bandura, οποίος συμπέρανε ότι η τηλεόραση μπορεί να συμβάλλει στην ενίσχυση ή στην καταστολή

της επιθετικής συμπεριφοράς και πως, εφόσον μια μορφή συμπεριφοράς εδραιώνεται ή αλλάζει απλά και μόνο με την παρατήρηση και τη μίμηση του προτύπου, η τηλεόραση και η τηλεοπτική βία διαδραματίζουν καθοριστικό ρόλο στη διαμόρφωση της συμπεριφοράς του παιδιού.

Τέλος, η έρευνα των W. Schramm, J. Lyle και E. Parker καταλήγει στο συμπέρασμα πως άλλες είναι οι αιτίες, αλλά η τηλεόραση επιτείνει την εκδήλωση της επιθετικής συμπεριφοράς στο παιδί.

Επειδή η διαμόρφωση της συμπεριφοράς του παιδιού εξαρτάται από την ψυχοσύνθεση και τις περιβαλλοντικές επιδράσεις δεν είναι εύκολο να γίνει αντιληπτή η ακριβής επίδραση που ασκεί η τηλεοπτική βία. Εκείνο όμως που είναι σίγουρο είναι το γεγονός ότι όσο συχνότερα βλέπουν τα παιδιά σκηνές βίας τις θεωρούν συνηθισμένο θέαμα, εξοικειώνονται με τέτοιες καταστάσεις, τις αποδέχονται παθητικά και δεν προσπαθούν να τις αντιμετωπίσουν. Για το λόγο αυτό θα πρέπει να εφοδιάζονται «με τον κατάλληλο κώδικα ανάγνωσης με τα αναγκαία ερμηνευτικά μέσα, ώστε να προσλαμβάνουν τις σκηνές βίας με τρόπους που αποκλείουν τη βία σαν πρότυπο συμπεριφοράς» (Βρύζας,1997) αποτρέποντάς τα από την εκδήλωση μορφών αντικοινωνικής συμπεριφοράς, ενώ παράλληλα θα έχουν κατανοήσει και τους λόγους για τους οποίους δεν είναι επιτρεπτή η βίαιη συμπεριφορά.

 

 

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΗ ΑΝΑΦΟΡΑ

  • Π. Μάραντου, Εκπαίδευση και Μέσα Μαζικής Επικοινωνίας – Εκπαιδευτική Τεχνολογία, εκδ. Πατάκη, Αθήνα 2001.
  • L. Friedrich – A. Stein, Επιθετικά και κοινωνικά τηλεοπτικά προγράμματα και η συμπεριφορά των παιδιών της προσχολικής ηλικίας.
  • Βοσνιάδου, «Κείμενα εξελικτικής ψυχολογίας», τόμος γ’, εκδ. Gutenberg, Αθήνα 1992.
  • Σ. Παπαθανασόπουλος, Η βία στην ελληνική τηλεόραση. Έρευνα, εκδ. Καστανιώτη, Αθήνα 1999.
  • Λ. Γκόρου, Η παιδική επιθετικότητα. Αίτια και Αντιμετώπιση, εκδ. Εντύπωσις, Άρτα 2003.
  • Β. Βουϊδάσκη, Η τηλεοπτική βία και επιθετικότητα και οι επιδράσεις τους στα παιδιά και στους νέους, εκδ. Γρηγόρης, Αθήνα 1992.
  • Κ. Βρύζας, Μέσα Επικοινωνίας και παιδική ηλικία, εκδ. Βάνιας, Θεσσαλονίκη 1997.

What do you think?

Comments

Αφήστε μια απάντηση

Loading…

0

Social Media, ένας κόσμος γεμάτους ηθοποιούς…

Ο ρόλος της συναισθηματικής νοημοσύνη στο χώρο της εργασίας.